Oluwo Béèrè Fún Àforíjì Ààrẹ Fún Nnamdi Kanu, Ó Tọ́ka Sí Ọgbẹ́ Ọkàn Tó Kù Lẹ́yìn Ogun Abẹ́lé

Ọba ilẹ̀ Iwo, Ọba Abdulrosheed Adewale Akanbi, ẹni tí wọ́n mọ̀ sí Oluwo ilẹ̀ Iwo, ti bẹ Ààrẹ Bola Ahmed Tinubu pé kó ronú lórí fífi àforíjì ààrẹ tàbí àánú fún olórí ẹgbẹ́ Indigenous People of Biafra, Nnamdi Kanu.

Nínú ìbéèrè rẹ̀, Oluwo sọ pé ìgbésẹ̀ irú bẹ́ẹ̀ lè jẹ́ apá kan nínú ìsapá láti mú ìwòsàn, ìbágbépọ̀ àti ìṣọ̀kan orílẹ̀-èdè Nàìjíríà pọ̀ sí i. Ó ní ọ̀ràn náà kò yẹ kí a wo láti ojú ẹni kan ṣoṣo, ṣùgbọ́n kí a tún wo àwọn ìrora àti ìbànújẹ̀ ìtàn tí Ogun Abẹ́lé Nàìjíríà fi sílẹ̀ fún ọ̀pọ̀ ènìyàn, pàápàá láàárín àwọn ọmọ ilẹ̀ Igbo.

Gẹ́gẹ́ bí ìkéde tí akọ̀wé ìròyìn rẹ̀, Alli Ibraheem, fi jáde, Oluwo sọ pé àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó ṣẹlẹ̀ nígbà Ogun Abẹ́lé àti àwọn ìpàdánù tó wáyé nígbà náà ṣi jẹ́ ọgbẹ́ tó jinlẹ̀ nínú ìtàn ọ̀pọ̀ ènìyàn. Ó sọ pé irú ìrora bẹ́ẹ̀ lè má parí lẹ́yìn tí ogun bá dópin, nítorí àwọn àbájáde rẹ̀ lè máa bá àwọn ènìyàn àti àwùjọ lọ fún ọ̀pọ̀ ọdún.

Oluwo fi ọ̀ràn náà wé ohun tí wọ́n mọ̀ sí Post-Traumatic Stress Disorder (PTSD), ìyẹn ìṣòro ọpọlọ àti ọgbẹ́ ọkàn tí ìṣẹ̀lẹ̀ tó burú gan-an, bí ogun, lè fi sílẹ̀. Ó sọ pé àwọn ènìyàn tí ogun ti kan, àwọn ọmọ ogun àti àwọn aráàlú lè tẹ̀síwájú láti ní ipa ọpọlọ lẹ́yìn ọ̀pọ̀ ọdún tí ìjà náà ti parí.

Ọba Akanbi tún sọ pé, ní ojú òun, ó ṣeé ṣe kí àwọn ìrora àti ìbànújẹ̀ tó ní í ṣe pẹ̀lú ìtàn Ogun Abẹ́lé ṣi jẹ́ apá kan nínú àwọn ìṣòro tó ń fa ìbànújẹ̀ láàárín àwọn apá kan nínú orílẹ̀-èdè náà. Ó ní Nàìjíríà gbọ́dọ̀ ronú nípa bí wọ́n ṣe lè wo àwọn ọgbẹ́ àtijọ́ wọ̀nyí, kí wọ́n sì ṣiṣẹ́ láti mú ìfẹ́ àti ìbágbépọ̀ padà bọ̀ sí àárín àwọn ènìyàn.

Ní ti Nnamdi Kanu, Oluwo gba pé àwọn ohun tó mú kó dojú kọ ọ̀ràn òfin jẹ́ ohun tó ṣe pàtàkì. Síbẹ̀, ó bẹ Ààrẹ Tinubu pé kó wo ìfẹ̀hónúhàn sí ìtúsílẹ̀ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ìgbésẹ̀ kan tó lè ràn lọ́wọ́ nínú ìmúpadàbọ̀sípò àti ìṣọ̀kan orílẹ̀-èdè.

Ó tẹnumọ́ pé ìbéèrè rẹ̀ fún àforíjì Kanu kì í ṣe nítorí ẹni Kanu nìkan, ṣùgbọ́n ó ní kí a wo ọ̀ràn náà ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ìwulo àwọn ọmọ ilẹ̀ Igbo àti ìfẹ́ láti mú ìbágbépọ̀ Nàìjíríà jinlẹ̀ sí i.

Oluwo tún daba pé ìjọba lè dá ìgbìmọ̀ pàtàkì sílẹ̀ tó máa wo bí a ṣe lè mú ìwòsàn àti ìbágbépọ̀ bá àwọn ènìyàn tí ìtàn Ogun Abẹ́lé ṣi ń ní ipa lórí. Gẹ́gẹ́ bí ó ti sọ, ìwòsàn àwọn ọmọ ilẹ̀ Igbo lè tún jẹ́ ìwòsàn fún gbogbo Nàìjíríà.

Ó sọ pé ìpín tó wà láàárín àwọn ẹ̀yà àti àwọn ìrora ìtàn kò yẹ kí wọ́n máa bá orílẹ̀-èdè lọ títí láé. Dípò bẹ́ẹ̀, ó pe fún ìjíròrò, ìfẹ́, ìdáríjì àti àwọn ìgbésẹ̀ tó lè mú ìgbẹ́kẹ̀lé padà bọ̀ láàárín àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè.

Ọba Akanbi tún yin ìjọba Ààrẹ Tinubu fún ohun tó pè ní ìṣàkóso tó ń gbìyànjú láti fi gbogbo ẹ̀yà àti apá orílẹ̀-èdè sínú ìṣàkóso. Ó ní bí Ààrẹ bá pinnu láti wo ìbéèrè àforíjì fún Nnamdi Kanu, ìgbésẹ̀ náà lè jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ìgbésẹ̀ ìtàn tó lè mú kí ìṣọ̀kan Nàìjíríà lágbára sí i.

Oluwo sọ pé Nnamdi Kanu lè ní láti gba ìkìlọ̀ àti ìtọ́sọ́nà tó yẹ, ó sì fi ìrètí hàn pé bí wọ́n bá fún un ní àǹfààní, ó lè yí padà, kí ó sì lo ipa rẹ̀ láti gba àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ níyànjú láti tẹ̀lé ọ̀nà àlàáfíà.

Ó ṣàlàyé pé ìbéèrè rẹ̀ kì í ṣe ìpè fún ìfẹ̀hónúhàn tàbí ìjàkadì sí ìjọba, ṣùgbọ́n ẹ̀bẹ̀ kan sí Ààrẹ Tinubu láti wo ohun tí ìdáríjì, ìjíròrò àti ìmúpadàbọ̀sípò lè ṣe fún ọjọ́ iwájú Nàìjíríà.

Ní ìkẹyìn, Oluwo pe gbogbo ọmọ orílẹ̀-èdè láti dáwọ́ dúró nínú mímú àwọn ọgbẹ́ àti ìbànújẹ̀ àtijọ́ mọ́́ra. Ó ní àkókò ti tó fún Nàìjíríà láti ṣiṣẹ́ pọ̀, kí ìfẹ́, ìbáwọ̀ fún ara ẹni àti ìfẹ́ orílẹ̀-èdè lè borí àwọn ìyàtọ̀ ẹ̀yà àti ìrora ìtàn.

Ọ̀rọ̀ Oluwo ti tún mú kí ìjíròrò pọ̀ sí i lórí bóyá ìtúsílẹ̀ Nnamdi Kanu tàbí àforíjì ààrẹ lè jẹ́ ọ̀nà kan láti mú ìmúpadàbọ̀sípò àti ìṣọ̀kan orílẹ̀-èdè wá. Ní báyìí, ojú gbogbo ènìyàn wà lórí ìpinnu tí ìjọba Àpapọ̀ àti Ààrẹ Bola Ahmed Tinubu máa ṣe lórí ọ̀ràn náà.